Wat is zelfstandigheid? De criteria die bepalen of je als zzp'er mag werken

Wanneer ben je juridisch gezien zelfstandig?

De Belastingdienst en de rechter beoordelen zelfstandigheid aan de hand van de feitelijke werkrelatie. Daarbij kijken ze naar een aantal factoren. Werk je onder leiding en toezicht van de opdrachtgever? Ben je vrij om het werk naar eigen inzicht uit te voeren? Draag je financieel risico? Heb je meerdere opdrachtgevers? Presenteer je jezelf als ondernemer naar buiten toe?

Het gaat om het totaalplaatje. Als de praktijk laat zien dat je feitelijk werkt alsof je in loondienst bent, dan maakt het niet uit dat je een overeenkomst van opdracht hebt getekend. Dan is er sprake van schijnzelfstandigheid en dat heeft fiscale en juridische gevolgen voor zowel jou als je opdrachtgever.

Waarom is de definitie van zelfstandigheid nu zo belangrijk?

Per 1 januari 2025 is het handhavingsmoratorium op de wet DBA beëindigd. De Belastingdienst kan nu actief controleren en naheffingen opleggen bij schijnzelfstandigheid. Opdrachtgevers reageren daar voorzichtig op. Sommigen te voorzichtig: opdrachten die prima geschikt zijn voor een freelancer worden uit angst toch in loondienst gezet.

Dat kost de markt talent en flexibiliteit. Freelancers verliezen opdrachten die ze prima zelfstandig zouden kunnen uitvoeren. Opdrachtgevers betalen meer voor een constructie die niet nodig is. En de onzekerheid blijft, omdat niemand vooraf weet waar de grens ligt.

Wat is de Zelfstandigenwet en hoe werkt die?

De Zelfstandigenwet is bedoeld om vooraf duidelijkheid te geven over of een opdracht door een zelfstandige uitgevoerd mag worden. De wet werkt met een toetsingskader dat bekendstaat als de “7 vinkjes.” Die criteria omvatten onder andere de mate van zelfstandigheid in de uitvoering van het werk, het ondernemersrisico dat je draagt, de duur en aard van de opdracht, de aanwezigheid of afwezigheid van een gezagsverhouding en of je beschikt over een eigen bedrijfsvoering.

Het idee is dat je vooraf kunt toetsen of een werkrelatie als zelfstandig kwalificeert. Geen achterafcontroles meer die jarenlang onzekerheid creëren, maar een helder kader dat opdrachtgever en freelancer samen kunnen raadplegen.

Wat betekent dit concreet voor jou als freelancer?

Als freelancer doe je er goed aan om je eigen positie te toetsen aan de criteria voor zelfstandigheid. Werk je structureel voor één opdrachtgever? Bepaalt die opdrachtgever hoe en wanneer je werkt? Dan kan dat een risico zijn.

Tegelijkertijd hoef je niet in paniek te raken. Veel opdrachten voldoen prima aan de criteria voor zelfstandigheid. Het gaat erom dat je bewust omgaat met je werkrelaties en dat je kunt onderbouwen waarom je als zelfstandige werkt.

Hoe kijkt De Transparante Broker naar zelfstandigheid?

Wij vinden het positief dat er een wet komt die vooraf helderheid geeft. In onze ogen is het goed als zoveel mogelijk opdrachten worden uitgevoerd door freelancers. Zelfstandig ondernemerschap is waardevol voor zowel de professional als de opdrachtgever.

Bij De Transparante Broker checken we opdrachten vooraf op compliancy. We adviseren opdrachtgevers en freelancers over de juiste contractvorm, zodat je met vertrouwen aan de slag kunt. En mocht een opdracht niet als freelancer uitgevoerd kunnen worden, dan bieden wij een eerlijk alternatief via omzetverloning.

Wil je weten waar jij staat als zelfstandige? Neem contact met ons op voor een vrijblijvend gesprek.

Telefoon: 070 20 42 432